ՄԵՐ ԱՅՍՕՐՎԱ ՀԱՐՑԸ

Հաշվապահական հաշվառում, հարկեր, ֆինանսներ 

Հարց 1. Ո՞ր դեպքերում կիրառելի է «Եկամտային հարկի մասին» օրենքի 81-րդ հոդվածի 1-ին մասով սահմանված դրույթը:

Պատասխան. Բռնագանձում տարածելու բոլոր դեպքերում (/արտա/դատական, հարկադիր աճուրդով և այլն) գրավ դրված գույքը սեփականության իրավունքով գրավառու բանկին (վարկային կազմակերպությանը) անցնելու դեպքերում և, հետևաբար` գրավ դրված գույքի իրացման գնի (առանց անուղղակի հարկերի, եթե դրանք կիրառելի են) և վարկային պար­տա­վորության դրական տարբերությունը (որ­պես հարկվող եկամուտ) ենթակա է հարկման եկամտային հարկով նույն օրենքի 10-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված դրույքաչափով:

Հարց 2. Ո՞ր դեպքերում կիրառելի չէ «Եկա­մտային հարկի մասին» օրենքի 81-րդ հոդվածի 1-ին մասով սահմանված դրույթը:

Պատասխան. Բոլոր այն դեպքերում, երբ գրավադրված գույքի ձեռքբերումը կատարվում է այլ անձանց (այդ թվում` գրավառու չհանդիսացող այլ բանկի /վարկային կազմակերպության/) կողմից (այսինքն` եկամտային հարկը հաշվարկվում է ձեռք բերված գույքի ամբողջական արժեքից)

Հարց 3. Հարկվում է արդյո՞ք ԱԱՀ-ով կազմակերպություն (անհատ ձեռնարկատեր) գրավատուից գրավադրված և ի սեփականություն անցած գույքի` բանկի (վարկային կազմակերպության) կողմից հետագա իրացման գործարքները:

Պատասխան. Այո (բացառությամբ` բանկի սեփականություն դարձած` անհատ ձեռնարկատեր չհամարվող ֆիզիկական անձանց մինչ այդ պատկանող գրավի առարկայի իրացման, որի դեպքում ըստ «ԱԱՀ-ի մասին» օրենքի 15-րդ հոդվածի 17-րդ կետի տվյալ գործարքը ազատ­վում է ԱԱՀ-ից):

Հարց 4. Ի՞նչ կարգով են հաշվարկվում ձեռքբերված (ներմուծված, կառուցված) մաշվող ակտիվի հաշվեկշռային արժեքը և ամորտիզացիայի գումարը` ԱԱՀ վճարող համարվող կազմակերպությունների համար:

Պատասխան. Տվյալ հաշվետու ժամանակաշրջանում տվյալ մաշվող ակտիվի հաշվեկշռային արժեքը կամ ամորտիզացիայի գումարը որոշվում է ելնելով /ա/ տվյալ հաշվետու ժամանակաշրջանն ընդգրկող տարվա հուն­վարի 1-ի դրությամբ շահագործման ժամկետ ունեցող մաշվող ակտիվի այդ խմբի հաշվեկշռային արժեքից կամ մաշվող ակտիվի այդ խմբի ընդհանուր ամորտիզացիայի տարեկան գումարից` դրանց նկատմամբ կիրառելով մաշվող ակտիվի սկզբնական արժեքների հանրագումարում տվյալ մաշվող գույքի սկզբնական ար­ժեքի տեսակարար կշռից, և /բ/ ԱԱՀ-ի հաշվետու ժամանակաշրջանն ընդգրկող ամիսների թվի և 1/12-ի արտադրյալից:

Հարց 5. Ի՞նչ կարգով են հաշվարկվում ձեռքբերված  (ներմուծված, կառուցված) մաշ-վող ակտիվի հաշվեկշռային արժեքը և ամորտիզացիայի գումարը` ԱԱՀ վճարող համարվող անհատ ձեռնարկատերերի համար:

Պատասխան. Կիրառվում է կազմակերպությունների համար «Շահութահարկի մասին» օրենքով սահմանված կարգը:

Հարց 6. Ի՞նչ մեթոդներով կարող է որոշվել ՀՀ-ում ոչ ռեզիդենտի ստորաբաժանման կամ վայրի միջոցով իրականացված գործունեությունից առաջացած հարկվող շահույթը:

Պատասխան. 2 մեթոդով` ուղղակի և անուղղակի:

Հարց 7. Ո՞ր դեպքերում  կիրառվում է որոշվել ՀՀ-ում ոչ ռեզիդենտի ստորաբաժանման (վայրի) միջոցով իրականացված գործունեությունից առաջացած հարկվող շահույթի որոշման ուղղակի մեթոդը:

Պատասխան. Եթե ոչ ռեզիդենտը իր գործունեությունը իրականացնում է միայն ՀՀ-ում կամ ՀՀ-ում և նրա սահմաններից դուրս` վարելով առանձնացված հաշվառում, ինչը թույլ է տալիս որոշել ստորաբաժանման (վայրի) միջոցով իրականացված գործունեությունից առաջացած հարկվող շահույթը, ապա այն հաշվարկվում է ուղղակի մեթոդով` հաշվի առնելով ստորաբաժանման (վայրի) միջոցով հաշվետու տարում հայաստանյան աղբյուրներից ստացվող բոլոր եկամուտների հանրագումարը և օրենքով սահմանված նվազեցումները:

Հարց 8. Ո՞ր դեպքերում կիրառվում է ՀՀ-ում ոչ ռեզիդենտի ստորաբաժանման (վայրի) միջոցով իրականացված գործունեությունից առա­ջացած հարկվող շահույթի որոշման անուղղակի մեթոդը:

Պատասխան. Եթե ոչ ռեզիդենտն իր գործունեությունը իրականացնում է ՀՀ-ում և նրա սահմաններից դուրս` չվարելով առանձնացված հաշվառում, ինչը թույլ չի տալիս որոշել ստորաբաժանման (վայրի) միջոցով իրականացված գործունեությունից առաջացած հարկվող շահույթը, ապա այն կարող է որոշվել հաշվարկի հիման վրա անուղղակի մեթոդով` հարկատուի և հարկային մարմնի միջև համաձայնեցված եղանակով, որը հիմք է ծառայում հարկվող շահույթը որոշելիս, քանի դեռ չկա դրա փոփոխման համար բավարար ծանրակշիռ պատճառ: Այսինքն` մեկ անգամ կիրառված եղանակը չպետք է փոփոխվի միայն այն պատճառով, որ հետագայում կիրառվելիք եղանակը թույլ կտա ստանալ առավել բարենպաստ արդյունքներ:

Հարց 9. Ինչպե՞ս է որոշվում ՀՀ-ում ստորաբաժանման (վայրի) գործունեությունից ստացված հարկվող շահույթը «իրացումից հասույթի» անուղղակի մեթոդով:

Պատասխան. Ոչ    ռեզիդենտի համընդհանուր գործունեության հասույթում ՀՀ-ում գործունեությունից ստացած ապրանքների (ծառայությունների) իրացումից ընդհանուր հասույթի տեսակարար կշռով, ընդ որում` որպես ոչ ռեզիդենտի համընդհանուր գործունեության հասույթ և ՀՀ-ում գործունեությունից ստացված ապրանքների (ծառայությունների) իրացումից հասույթ (այդ թվում` ԱՏԳ-ից ստացված եկամուտները) ընդունվում են հարկման նպատակով ընդունվող համապատասխան մեծությունները, իսկ տեսակարար կշիռները կիրառվում են ոչ ռեզիդենտի համընդհանուր ստացված հարկվող շահույթի նկատմամբ:

Հարց 10. Ինչպե՞ս է որոշվում ՀՀ-ում ստորաբաժանման (վայրի) գործունեությունից ստացված հարկվող շահույթը «ծախսերի» անուղղակի մեթոդով:

Պատասխան. Ոչ    ռեզիդենտի համընդհանուր ծախսերում ՀՀ-ում իրականացված գործունեության հետ կապված ծախսերի տեսակարար կշռով, ընդ որում` որպես ոչ ռեզիդենտի համընդհանուր ծախսեր և ՀՀ-ում իրականացված գործունեության հետ կապված ծախսեր (այդ թվում` բաշխվող ծախսեր) ընդունվում են հարկման նպատակով ընդունվող համապատասխան մեծությունները, իսկ տեսակարար կշիռները կիրառվում են ոչ ռեզիդենտի համընդհանուր ստացված հարկվող շահույթի նկատմամբ:

 

Հարց 12. ՈՒ՞մ է տրվում անուղղակի մեթոդներով հարկվող օբյեկտի որոշման ընդունման նախապատվությունը:

Պատասխան. Ոչ ռեզիդենտին:

Հարց 13. Ո՞ր պահից է շահաբաժինների տեսքով եկամուտների ստացման իրավունքը համարվում է ձեռք բերված:

Պատասխան. Բաժնետերերի (փայատերերի) ժողովի կողմից բաշխման մասին որոշման ընդունման օրը (բայց ոչ ուշ շահաբաժինների բաշխման օրենսդրությամբ սահմանված ժամկետները, եթե օրենսդրությամբ սահմանված են շահաբաժինների բաշխման ժամկետներ և չափեր):




Հարց 1. Ոչ ռեզիդենտի կողմից ԱԱՀ վճարող ռեզիդենտին ներկայացված հաշիվ-ապրանքագրի (invoice) արժեքը կազմել է 1000$ (ռոյալթի), որի հիման վրա ռեզիդենտը ոչ ռեզիդենտի անունից դուրս է գրել 570,0 հազ. դրամ գումարով «ինքնահաշիվ» (475,0+95,0 /20% ԱԱՀ/, 1$=475 դրամ): Ռեզիդենտը որպես հարկային գործակալ ոչ ռեզիդենտին վճարված եկամուտներից պահել (գանձել) է 47,5 մլն. դրամ (475,0x10%) շահութահարկ և ոչ ռեզիդենտի բանկային հաշվին փոխանցել է 427,5 հազ. դրամ (475,0-47,5): Ի+նչ գումարի չափով հաշվանցվում է ԱԱՀ-ի գումարը:

Պատասխան. 95,5 հազ. դրամ (անկախ ոչ ռեզիդենտի շահութահարկի գումարը ՀՀ պետական բյուջե վճարված լինելու հանգամանքից): Եթե ոչ ռեզիդենտի բանկային հաշվին փոխանցվեր վճարման ենթակա գումարի մի մասը (օրինակ` 50%, որը կազմում է 213,75 հազ. դրամ), ապա հաշվանցման ենթակա ԱԱՀ-ի գումարը կկազմի 47,75 հազ. դրամ (95,5x50%):

Հարց 2. Հանդիսանում են արդյո՞ք երկկողմանի փաստաթուղթ ՀԴՄ-ի կտրոնը, կրճատ հաշիվ-ապրանքագիրը և «շուկայից» ձեռքբերման փաստաթուղթը:

Պատասխան. Ոչ` դրանք միակողմանի փաստաթղթեր են:

Հարց 3. Հանդիսանում են արդյո՞ք հաշվարկային փաստաթուղթ ՀԴՄ-ի կտրոնը, կրճատ հաշիվ-ապրանքագիրը և «շուկայից» ձեռքբերման փաստաթուղթը:

Պատասխան. ՀԴՄ-ի կտրոնը և կրճատ հաշիվ-ապրանքագիրը` այո, իսկ շուկայից» ձեռքբերման փաստաթուղթը` ոչ:

Հարց  4. Ո՞րն է համարվում գործարք ըստ «ԱԱՀ-ի մասին» օրենքի:

Պատասխան. Որոշակի մեկ տեսակի ապրանքի օտարումը (մեկ տեսակի ծառայության մատուցումը)` այն քանակով (ծավալով), որն իրականացվում է մեկ առաքմամբ (գնորդին մեկանգամյա հանձնումով` գնորդի կողմից ընդունմամբ), ընդ որում` որպես մեկ առաքմամբ մատակարարված ապրանքի քանակ (մեկ հանձնումով ծառայության մատուցման ծավալ) ընդունվում է հաշվարկային փաստաթղթում (իսկ դրա բացակայության դեպքում` վճարային փաստաթղթում, ընդունման-հանձնման կամ կատարողական ակտում կամ այլ փաստաթղթում) արձանագրված քանակությունը (ծավալը):

Հարց 5. Կարող է արդյո՞ք մեկ հարկային հաշվում արտացոլված լինեն մի քանի գործարքներ` ըստ «ԱԱՀ-ի մասին» օրենքի:

Պատասխան. Ա'յո:

Հարց 6. Պարտադիր է արդյո՞ք հարկային հաշվի դուրս գրումը մանրածախ առևտրի և բնակչությանը ծառայությունների մատուցման ոլորտներում:

Պատասխան. Ոչ` այդ ոլորտներում հարկային հաշիվ դուրս է գրվում միայն գնորդի (կազմակերպություն, ֆիզիկական անձ) պահանջով (գրավոր կամ բանավոր):

Հարց 7. Ո՞ր դեպքերում անհատ ձեռնարկատեր չհանդիսացող ֆիզիկական անձը կարող է դուրս գրել հարկային հաշիվ:

Պատասխան. Ապրանքի մատակարարում համարվող և ԱԱՀ-ով հարկման ենթակա գործարքների մասով` միայն գնորդի (կազմակերպության կամ անհատ ձեռնարկատիրոջ) պահանջով (գրավոր կամ բանավոր), և եթե այդ ֆիզիկական անձն ունի ՀՎՀՀ:

Հարց 8. Կարող են արդյո՞ք հասարակական կազմակերպությունները դուրս գրել հարկային հաշիվ հիմնական միջոցների օտարման (վաճառքի) դեպքում:

Պատասխան. Ո'չ, քանի որ հասարակական կազմակերպությունները հանդիսանում է ԱԱՀ-ի վճարման պարտավորություն կրող:

Հարց 9. Ինչպե՞ս են արտացոլվում անվավեր ճանաչված գործարքները շահութահարկի հաշվարկում:

Պատասխան. Անվավեր ճանաչված գործարքներից ստացվող եկամուտները արտացոլվում են շահութահարկի հաշվարկի 7-րդ բաժնի 20-րդ կետում (այլ եկամուտներ), իսկ գործարքն անվավեր ճանաչելու հետևանքով գործարքի մյուս կողմին վերադարձվող միջոցների գումարը` շահութահարկի հաշվարկի 11-րդ բաժնում (ժամանակաշրջանի ծախսեր):

Հարց 10. Ինչպե՞ս են արտացոլվում անվավեր ճանաչված գործարքները ԱԱՀ-ի հաշվարկում:

Պատասխան. Գործարքի կողմերը Օրենքով սահմանված կարգով ներկայացնում են ԱԱՀ-ի ճշտված հաշվարկներ:

Հարց 11. Հարկվում է արդյո՞ք ԱԱՀ-ով լուծարման ընթացքում (ոչ) առևտրային կազմակերպությունների կողմից պետության և երրորդ անձանց հանդեպ պարտավորությունները կատարելուց (մարելուց) հետո բաժնետերերի (հիմնադիրների, փայամասնակիցների) միջև սեփականության իրավունքի օբյեկտների և այլ գույքային իրավունքների բաշխումը (օտարումը):

Պատասխան. Ա'յո:

Հարց 12. Հարկվում են արդյո՞ք ԱԱՀ-ով անհատ ձեռնարկատերերի մոտ գործունեության դադարեցման դեպքում ձեռնարկատիրական գործունեության օբյեկտների մնացորդները (այդ թվում` ապրանքների, արտադրանքը, մտավոր սեփականության օբյեկտները) և այլ գույքային իրավունքները:

Պատասխան. Այդ մասով ձեռքբերումների դիմաց վճարված (հարկային հաշիվներում կամ մաքսային փաստաթղթերում առանձնացված) և մինչև գործունեության դադարեցումը հաշվանցված ԱԱՀ-ի գումարների չափով առաջանում է լրացուցիչ հարկային պարտավորություն:

Հարց 13. Հանդիսանում են արդյո՞ք համախառն եկամտից նվազեցվող ծախս (համախառն եկամտի 0.25%-ի շրջանակներում) ոչ առևտրային կազմակերպության կողմից կանոնադրական նպատակների իրագործման համար արտադրությամբ և/կամ առևտրով զբաղվող առևտրային կազմակերպությանը փոխանցված միջոցները:

Պատասխան. Ո'չ:

Հարց 14. Հանդիսանում են արդյո՞ք համախառն եկամտից նվազեցվող ծախս ոչ առևտրային կազմակերպության կողմից կանոնադրական նպատակների իրագործման համար (ոչ) ռեզիդենտ այլ ոչ առևտրային կազմակերպությանը փոխանցված միջոցները:

Պատասխան. Միայն համախառն եկամտի 0.25%-ի չափով:

Հարց 15. Հարկվում են արդյո՞ք աղբյուրի մոտ շահութահարկով ոչ առևտրային կազմակերպության (հարկային գործակալի) կողմից կանոնադրական նպատակների իրագործման համար ոչ ռեզիդենտ ոչ առևտրային կազմակերպությանը փոխանցված միջոցները, որոնք գերազանցում են համախառն եկամտի 0.25%-ը:

Պատասխան. Ոչ` այդ միջոցները ոչ ռեզիդենտ ոչ առևտրային կազմակերպության համար չեն համարվում եկամուտ:

Հարց 16. Հաշվի են առնվում արդյո՞ք նախորդ 5 տարիների հարկային վնասները, եթե այդ վնասները առաջացել են բացառապես գյուղատնտեսության գործունեությունից, որն ազատված է շահութահարկից:

Պատասխան. Ա'յո, քանի որ գյուղատնտեսությանը վերաբերող շահութահարկի արտոնությունը` շահութահարկի նվազեցման արտոնություն է, ինչը նշանակում է, որ հաշվարկվում է համախառն եկամտի և նվազեցումների տարբերությունը և հարկվող շահույթ առաջանալու դեպքում դրա նկատմամբ հաշվարկված շահութահարկը նվազեցվում է 100%-ով, իսկ հարկային վնաս առաջանալու դեպքում հարկային վնասը փոխանցվում է հաջորդ 5 տարիներ:

              Հարց 17. Ո՞ր դեպքերում վարկերի (փոխառությունների) «մայր» գումարները հարկվում են եկամտային հարկով:

Պատասխան. Պարտատիրոջ կողմից վարկի կամ փոխառության գումարների զիջման կամ որևէ այլ ձևով այդ գումարները չվերադարձնելու մասին պարտատիրոջ հետ համաձայնության (այդ թվում` օրենքով սահմանված հայցային վաղեմության ժամկետը լրանալու պահին):

Հարց 18. Ո՞ր դեպքերում կրթաթոշակները չեն հարկվում եկամտային հարկով:

Պատասխան. Եթե կրթաթոշակները վճարվում են պետության կողմից ԲՈՒՀ-երի ուսանողներին և ասպիրանտներին, միջնակարգ-մասնագիտական ու պրոֆեսիոնալ-տեխնիկական ուսումնական հաստատությունների սովորողներին, կամ` եթե կրթաթոշակները նշանակում են այդ ուսումնական հաստատությունները, ՀՀ-ում գրանցված և հարկային մարմիններում հաշվառված ոչ առևտրային կազմակերպությունները (կանոնադրական գործունեության շրջանակներում), ՀՀ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների որոշումների հիման վրա, օտարերկրյա պետությունների և միջազգային միջպետական (միջկառավարական) կազմակերպությունները:

 

Հարց 19. Հարկվում են արդյո՞ք եկամտային հարկով գույքի կամ կյանքի ապահովագրության գծով ֆիզիկական անձին վճարված ապահովագրական հատուցման գումարները:

Պատասխան. Ոչ` ապահովագրական հատուցման գումարները հանդիսանում են համախառն եկամտից նվազեցվող եկամուտներ:

Հարց 20. Հարկվում են արդյո՞ք եկամտային հարկով պատճառված վնասի փոխհատուցման գումարները:

Պատասխան. Միայն կորցված եկամտի փոխհատուցման գումարները:

            Հարց 21. Ո՞ր իրավական ակտով է սահմանվում հիմնական միջոցների և տեղակայման ենթակա սարքավորումների   սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի և գրանցամատյանների օրինակելի ձևերը:

Պատասխան. ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի 12.06.2000թ. «Հիմնական միջոցների և տեղակայման ենթակա սարքավորումների սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի և գրանցամատյանների օրինակելի ձևերը և դրանց լրացման ցուցումները հաստատելու մասին» N 104ա հրամանով, որով հաստատվել են` «Հիմնական միջոցների և տեղակայման ենթակա սարքավորումների ընդունման ակտ» (Ձև ՀՄ-1), «Սարքավորումները տեղակայման հանձնման-ընդունման ակտ» (Ձև ՀՄ-2), «Հիմնական միջոցների շահագործման հանձնման-ընդունման ակտ» (Ձև ՀՄ-3), «Հիմնական միջոցների ներքին տեղափոխման ակտ (բեռնագիր)» (Ձև ՀՄ-4), «Հիմնական միջոցների, տեղակայման ենթակա սարքավորումների թերությունների բացահայտման ակտ» (Ձև ՀՄ-5), «Հիմնական միջոցների շահագործումից հանման ակտ» (Ձև ՀՄ-6), «Վերանորոգված, վերակառուցված և արդիականացված հիմնական միջոցների ընդունման-հանձնման ակտ» (Ձև ՀՄ-7), «Հիմնական միջոցների դուրսգրման ակտ» (Ձև ՀՄ-8), «Հիմնական միջոցների հաշվառման գույքային քարտ» (Ձև ՀՄ-9), «Հիմնական միջոցների շարժի տեղեկագիր» (Ձև ՀՄ-10), «Հիմնական միջոցների հաշվառման գույքային քարտերի գրանցման գիրք (ցուցակ)» (Ձև ՀՄ-11), «Հիմնական միջոցների գույքային ցուցակ» (Ձև ՀՄ-12); հիմնական միջոցների և տեղակայման ենթակա սարքավորումների սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի և գրանցամատյանների օրինակելի ձևերի լրացման ցուցումները:

Հարց 22. Ո՞ր իրավական ակտով է սահմանվում պաշարների սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի և գրանցամատյանների օրինակելի ձևերը:

Պատասխան. ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի 15.02.2002թ. «Պաշարների (նյութերի, ապրանքների, արագամաշ առարկաների) սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի և գրանցամատյանների օրինակելի ձևերը և դրանց լրացման ցուցումները հաստատելու մասին» N 151 հրամանով, որով հաստատվել են` «Նյութերի, ապրանքների ընդունման ակտ» (Ձև Պ-1), «Նյութերի, ապրանքների ընդունման ժամանակ հայտնաբերված շեղումների ակտ» (Ձև Պ-1/1), «Առանց մատակարարի հաշվի ստացված նյութերի, ապրանքների ընդունման ակտ» (Ձև Պ-2), «Մատակարարի հաշվում չնշված տարայի մուտքագրման ակտ» (Ձև Պ-3), «Լիազորագիր» (Ձև Պ-4), «Լիազորագիր» (Ձև Պ-4/1), «Լիազորագրերի հաշվառման մատյան» (Ձև Պ-5), «Մուտքի օրդեր» (Ձև Պ-6), «Նյութերի, ապրանքների քանակագումարային հաշվառման քարտ» (Ձև Պ-10), «Արագամաշ առարկաների հաշվառման քարտ» (Ձև Պ-11), «Պահեստում նյութերի, ապրանքների շարժի հաշվառման մատյան» (Ձև Պ-12), «Ապրանքային հաշվետվություն» (Ձև Պ-13), «Տարայի հաշվետվություն» (Ձև Պ-14), «Ապրանքային պիտակ» (Ձև Պ-15), «Հանձնվող փաստաթղթերի ռեեստր» (Ձև Պ-16), «Լիմիտային բաց թողնման քարտ» (Ձև Պ-20), «Պահանջագիր - բեռնագիր» (Ձև Պ-21), «Նյութերի, ապրանքների՝ կազմակերպությունից դուրս բաց թողնման բեռնագիր» (Ձև Պ-30), «Նյութերի, ապրանքների ներքին տեղափոխման բեռնագիր» (Ձև Պ-31), «Նյութերի, ապրանքների փչացման, վնասվելու, կոտրման ակտ» (Ձև Պ-32), «Պաշարների իրացման զուտ արժեքի հաշվարկ» (Ձև Պ-33), «Նյութերի, ապրանքների լրացուցիչ մշակման, վերատեսակավորման և վերատարայավորման ակտ» (Ձև Պ-34), «Արագամաշ առարկաների դուրսգրման ակտ» (Ձև Պ-35), «Ապրանքային բեռնագիր» (Ձև Պ-40), «Հաշիվ - ապրանքագիր» (Ձև Պ-41), «Փաթեթավորման պիտակ» (Ձև Պ-42), «Անվանացուցակ» (Ձև Պ-43), «Պատվեր» (Ձև Պ-44), «Գնորդների պատվերների կատարման հաշվառման մատյան» (Ձև Պ-45); պաշարների (նյութերի, ապրանքների, արագամաշ առարկաների) սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի և գրանցամատյանների օրինակելի ձևերի լրացման ցուցումները:

Հարց 23. Ո՞ր կազմակերպությունները պարտավոր են հաշվապահական հաշվառումը վարել հաշվապահական հաշվառման ոլորտը կարգավորող օրենսդրության պահանջներին համապատասխան հաշվապահական հաշվառում վարելու հնարավորություն ընձեռող համակարգչային ծրագրերով:

Պատասխան. Որոնց նախորդ տարվա համախառն եկամտի չափը (ըստ «Շահութահարկի մասին» օրենքի հաշվարկված) >500,0 մլն. դրամ (բացառությամբ` բանկերի, վարկային կազմակերպությունների, ապահովագրական ընկերությունների և ներդրումային ընկերությունների):

Հարց 24. Ի՞նչ տուգանք է սահմանված հաշվապահական հաշվառումը համակարգչային ծրագրերով վարելու պարտավորություն ունեցող կազմակերպությունների կողմից հաշվապահական հաշվառումը համակարգչային ծրագրերով չվարելու դեպքում:

Պատասխան. 5,0 մլն. դրամ (ըստ «Շահութահարկի մասին» օրենքի հաշվարկված` նախորդ տարվա համախառն եկամտի >1,0 մլրդ. դրամ կազմակերպությունների նկատմամբ) կամ 3,0 մլն. դրամ (ըստ «Շահութահարկի մասին» օրենքի հաշվարկված` նախորդ տարվա համախառն եկամտի >500,0 մլն. դրամ կազմակերպությունների նկատմամբ)` գանձվում է միայն ստուգման արդյունքներով:

Հարց  25. Ո՞ր դեպքերում հարկ վճարողը պարտավոր է ապահովել անհրաժեշտ փաստաթղթերի հայերեն թարգմանված օրինակները:

Պատասխան. Հարկ վճարողը պարտավոր է հարկային օրենսդրության պահանջների պահպանման նկատմամբ հսկողություն իրականացնելու համար անհրաժեշտ փաստաթղթերի` ոչ ռուսերեն և անգլերեն լրացված (կազմված) օրինակներին կից ապահովել դրանց հայերեն թարգմանված տարբերակները:

Հարց 26. Ո՞ր դեպքերում անհատ ձեռնարկատեր չհանդիսացող ֆիզիկական անձի կողմից իրականացված գործարքները համարվում են ապրանքի մատակարարում:

Պատասխան. Ձեռնարկատիրական գործունեության առարկա հանդիսացող գույքի, արտադրական, այլ առևտրային և հասարակական նշանակության գույքի (ներառյալ` շենքերի, շինությունների /այդ թվում` անավարտ [կիսակառույց]/), արդյունաբերության, ընդերքօգտագործման և այլ արտադրական նշանակության հողերի կամ գույքի սեփականությունում անձին պատկանող բաժնեմասի օտարումը; մեկ օրացուցային տարվա ընթացքում >=2 անգամ անձի սեփականությունը կամ ընդհանուր սեփականությունը հանդիսացող նույն տեսակի գույքի (բնակարանի, առանձնատան /այդ թվում` անավարտ [կիսակառույց]/, անձնական օգտագործման ավտոմեքենայի, գյուղատնտեսական նշանակության և բնակավայրերի հողերի, ավտոտնակի)` որևէ ձևով կատարվող հատուցման դիմաց օտարման դեպքերում այդ ժամանակահատվածում >=2 նույն տեսակի գույքի օտարումը, եթե օտարումը կատարվում է տվյալ գույքի ձեռքբերմանը հաջորդող 1 տարին չգերազանցող ժամանակահատվածում; իրավաբանական անձի կանոնադրական (բաժնեհավաք) կապիտալում ֆիզիկական անձի կողմից շենքի, բնակարանի, առանձնատան կամ այլ շինության (այդ թվում` անավարտ /կիսակառույց/) ներդրումը, եթե այդ ներդրմանը համապատասխանող` ֆիզիկական անձին պատկանող բաժնեմասը մինչև ներդրումը կատարելու պահին հաջորդող 3 տարին լրանալը օտարվել է այլ անձի; օրենքով սահմանված կարգով որպես բազմաբնակարան (այդ թվում՝ բազմաֆունկցիոնալ) շենքի, ստորաբաժանված շենքի, բնակելի թաղամասերում կամ համալիրներում անհատական բնակելի տներ կառուցապատող և/կամ սեփականատեր հանդիսացող անձի կողմից շենքի, դրա բնակարանների կամ այլ տարածքների, անհատական բնակելի տների օտարումը (առանց ընդհանուր բաժնային սեփականություն հանդիսացող ոչ բնակելի տարածքների) (բացառությամբ` բազմաբնակարան /այդ թվում` բազմաֆունկցիոնալ/ շենքի, ստորաբաժանված շենքի, դրա բնակարանների կամ այլ տարածքների ընդհանուր մակերեսի <=10%-ի /սակայն <=500մ2 մակերեսի, իսկ բնակելի թաղամասերում կամ համալիրներում` մինչև 4 անհատական բնակելի տների/ օտարումը):

Հարց 27. Ո՞ր իրավական ակտով է սահմանված անհատ ձեռնարկատեր չհամարվող ֆիզիկական անձանց համար ապրանքների մատակարարման մասով ԱԱՀ-ի պարզեցված հաշվարկների ներկայացման կարգն ու ժամկետները:

Պատասխան. ՀՀ կառավարության «Ֆիզիկական անձի իրականացրած գործարքների մասով ԱԱՀ-ի հաշվարկները ներկայացնելու, գումարների վճարման կարգը և ժամկետները սահմանելու մասին» N 199-Ն որոշմամբ:

Հարց 28. Ներկայացնում է արդյոք անհատ ձեռնարկատեր չհանդիսացող ֆիզիկական անձը ներմուծման հարկային հայտարարագիրը` ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող այն ապրանքների մասով, որոնց ներմուծումը, «Մաքսային կարգավորման մասին» օրենքի համաձայն, համարվում է ձեռնարկատիրական գործունեության նպատակով իրականացվող ներմուծում:

Պատասխան. Ա'յո:

Հարց 29. Ներկայացնում է արդյո՞ք անհատ ձեռնարկատեր չհանդիսացող ֆիզիկական անձը ներմուծման հարկային հայտարարագիրը` ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող ավտոմեքենաների մասով:

Պատասխան. Ա'յո:

Հարց 30. Ո՞ր իրավական ակտով է սահմանված անհատ ձեռնարկատեր չհամարվող ֆիզիկական անձանց համար ապրանքների մատակարարման մասով ԱԱՀ-ի հաշվարկների ներկայացման կարգն ու ժամկետները:

Պատասխան. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ նախագահի 16.08.2011թ. «ԱԱՀ-ի հաշվարկի և ԱԱՀ-ի զրոյական դրույքաչափով հարկվող գործարքների մասով գումարների հաշվանցման և/կամ վերադարձի դիմումի ձևերը, դրանց լրացման կարգերը հաստատելու և ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ նախագահի 14.06.2010թ. N1423-Ն հրամանն ուժը կորցրած ճանաչելու մասին» N 2034-Ն հրամանով:

 


Այս և նմանատիպ այլ հարցերի կարող եք ծանոթանալ <<Էկոնոմիկա և Իրավունք>> ամսագրում,     Բաժանորդագրվել

                          ինչպես նաև

 շարունակական ամենամսյա սեմինարների 
                  ընթացքում      Բաժանորդագրվել